Obowiązek alimentacyjny powstaje w wyniku rozwodu lub separacji. Często jednak zdarza się, że małżonek w trakcie sprawy rozwodowej występuje o ustalenie alimentów. Jest to dość powszechna praktyka. Jest też możliwość wystąpienia do Sądu o nałożenie obowiązku alimentacyjnego w trakcie trwania związku. Wynika to z obowiązku zapewnienia rodzinie odpowiednich godnych warunków życia. Może zostać nałożony obowiązek alimentacyjny zarówno dla jednego z małżonków i dzieci jeżeli drugi współmałżonek nie wywiązuje się z podstawowych obowiązków zapewnienia podstawowych potrzeb niezbędnych do funkcjonowania małżeństwa i rodziny. Wysokość alimentów musi jednak być dostosowana do usprawiedliwionych potrzeb uprawnionego a z drugiej strony do zarobkowych i majątkowych możliwości zobowiązanego.